Een zeewater filterkit maakt het mogelijk om zout zeewater om te zetten in schoon, bruikbaar water aan boord van een boot. Voor zeilers en watersporters die langere tochten maken, is dit geen luxe maar gewoon een praktische oplossing. Wie weken op zee doorbrengt, kan niet oneindig veel drinkwater meenemen. Een goed filtersysteem lost dat probleem op. Toch weten veel mensen weinig over hoe zo’n systeem werkt, wat erin zit en wat je eraan hebt.
Hoe een filtersysteem voor zeewater werkt
Zeewater bevat gemiddeld 35 gram zout per liter. Dat is veel te veel om te drinken of te gebruiken voor koken. Een filtersysteem voor zeewater gebruikt meerdere stappen om het water te zuiveren. De bekendste techniek is omgekeerde osmose, ook wel reverse osmosis of watermaker genoemd. Hierbij wordt water onder hoge druk door een membraan geperst. Dit membraan houdt zout, bacteriën en andere deeltjes tegen. Wat er doorheen komt, is vrijwel puur water. Een filterkit bevat naast het membraan ook voorfilters die grof vuil, algen en kleine deeltjes tegenhouden. Zo gaat het membraan langer mee en werkt het systeem betrouwbaarder. De volgorde van de filters is daarbij belangrijk: elk filter heeft een eigen taak in de keten.
Wat zit er in een filterkit voor zout water
Een complete kit voor het filteren van zeewater bestaat uit meerdere onderdelen. Meestal zit er een sedimentfilter in, een koolstoffilter en het osmosemembraan. Het sedimentfilter vangt zand, roest en andere vaste deeltjes op. Het koolstoffilter verwijdert chloor en geur. Het membraan is het hart van het systeem en doet het echte ontzouten. Sommige kits bevatten ook een nafilter die de smaak van het water verder verbetert. De filterhuizen, slangen en koppelingen horen er ook bij. Bij een goede kit passen alle onderdelen op elkaar, zodat je niet zelf hoeft te zoeken naar losse aansluitingen. De maten van de filters zijn vaak gestandaardiseerd, zodat vervanging later eenvoudig is.
Wanneer je filters moet vervangen en hoe je dat merkt
Filters slijten en raken verzadigd. Hoe snel dat gaat, hangt af van de waterkwaliteit en het gebruik. In troebel of vervuild zeewater raken voorfilters sneller vol dan in helder water. De watertemperatuur speelt ook een rol: koud water, zoals het zeewater bij Hoek van Holland in het voorjaar dat tussen 4 en 16 graden schommelt, heeft invloed op de doorstroomsnelheid van het membraan. Bij koud water werkt het membraan iets minder goed en moet het systeem harder werken. Je merkt dat filters aan vervanging toe zijn als de druk daalt, de wateropbrengst minder wordt of de waterkwaliteit achteruitgaat. Het is verstandig om reservefilters aan boord te hebben, zeker op langere passages waar je niet snel een winkel bereikt. Fabrikanten geven richtlijnen voor vervangingstermijnen, maar laat je ook leiden door wat je zelf waarneemt.
Waar je op let bij de aanschaf van een filterkit
Niet elke kit is geschikt voor elk gebruik. De capaciteit van het systeem, uitgedrukt in liters per uur, is een belangrijk gegeven. Een kleine boot met één persoon aan boord heeft andere behoeften dan een grotere zeilboot met meerdere opvarenden. Ook de stroomvraag telt mee: een watermaker verbruikt elektriciteit en dat legt een aanslag op de accu’s. Kijk dus naar het vermogen dat het systeem vraagt en of dat past bij je elektrische installatie aan boord. Daarnaast is het goed om te kijken hoe makkelijk het systeem te onderhouden is. Filters die snel los te draaien zijn en membranen die eenvoudig te vervangen zijn, schelen veel werk. Tot slot is de materiaalsoort van belang. Op zee komen de onderdelen in contact met zout en vocht, dus roestvrij staal en hoogwaardige kunststoffen zijn de norm bij goede systemen.
Veelgestelde vragen
Hoe lang gaat een osmosemembraan mee in een filterkit voor zeewater?
Een osmosemembraan in een filterkit voor zeewater gaat gemiddeld twee tot vijf jaar mee, afhankelijk van het gebruik en de kwaliteit van het aangevoerde water. In schoon, helder zeewater slijt het membraan minder snel dan in troebel water met veel algen of vervuiling. Regelmatig onderhoud en goede voorfilters verlengen de levensduur.
Kan een watermaker ook brak water of rivierwater filteren?
Ja, de meeste watermakers die geschikt zijn voor zeewater, kunnen ook brak water of rivierwater filteren. Brak water bevat minder zout dan zeewater, wat het systeem minder belast. Wel is het verstandig om te controleren of het systeem hiervoor is goedgekeurd, want sommige membranen zijn specifiek afgesteld op een bepaald zoutgehalte.
Hoe sla je een watermaker op als je hem lange tijd niet gebruikt?
Als je een watermaker langere tijd niet gebruikt, spoel je het systeem eerst door met schoon water. Daarna behandel je het membraan met een conserveringsvloeistof die schimmel en bacteriegroei voorkomt. Zo blijft het membraan in goede staat en hoef je bij gebruik niet meteen alles te vervangen. De handleiding van het systeem geeft de exacte werkwijze aan.
Hoeveel water produceert een kleine watermaker per dag?
Een kleine watermaker, geschikt voor een zeilboot of motorjacht, produceert gemiddeld 30 tot 120 liter drinkwater per uur. Per dag hangt de opbrengst dus af van hoe lang je het systeem laat draaien. Voor twee personen is 20 tot 40 liter per dag vaak voldoende voor drinken en koken.